ZbigniewCybulski

1927 – 1967

„Ciemne okulary, kurtka i spojrzenie, które zmieniło polskie kino.”

Zdjęcie 1: Zbigniew Cybulski
  • 39lat życia
  • 14lat kariery
  • 1miejsce w historii polskiego kina według czytelników „Filmu”
Data urodzenia
3 listopada 1927
Data śmierci
8 stycznia 1967
Ostatnia aktualizacja
14 września 2026

Życiorys

Urodzony
Kniaże na Pokuciu, 3 listopada 1927
Zawód
aktor
Znany z
Maciek Chełmicki w „Popiele i diamencie”
Wykształcenie
szkoła aktorska w Krakowie (1953)
Teatr
współtwórca teatru Bim-Bom w Gdańsku
Przydomek
polski James Dean
Wizerunek
ciemne okulary, wojskowa kurtka i dżinsy
  1. Kniaże na Pokuciu

    Zbigniew Cybulski urodził się 3 listopada 1927 roku w Kniażem na Pokuciu, na terenie dzisiejszej Ukrainy. Miał młodszego brata Antoniego. W czasie wojny był rozdzielony z rodzicami — mieszkał u babci w Kołomyi, a potem w Grójcu. Wojenne niedożywienie zostawiło mu kłopoty ze wzrokiem — stąd okulary, z którymi się nie rozstawał.

  2. Dzierżoniów i Kraków

    Po wojnie zamieszkał na Dolnym Śląsku i w 1947 roku zdał maturę w Dzierżoniowie. W Krakowie zaczął studia w akademii handlowej, potem przeniósł się na dziennikarstwo, aż w końcu trafił do szkoły aktorskiej, którą ukończył w 1953 roku.

  3. Gdańsk i Bim-Bom

    Zadebiutował w gdańskim Teatrze Wybrzeże w „Intrydze i miłości” Schillera. W 1954 roku współtworzył z Bogumiłem Kobielą studencki teatr Bim-Bom — był jego kierownikiem artystycznym, reżyserem, autorem tekstów i duszą tej legendarnej sceny.

  4. Popiół i diament

    Po pierwszych rolach filmowych przyszedł rok 1958 i Maciek Chełmicki w „Popiele i diamencie” Andrzeja Wajdy. Cybulski przyszedł na plan we własnym stroju — w amerykańskiej kurtce wojskowej, dżinsach i ciemnych okularach — i po długich rozmowach przekonał reżysera, by tak zagrać.

    Okulary stały się ikoną. Nazywano go polskim Jamesem Deanem, choć sam podkreślał różnicę: Dean grał ludzi zagubionych, a on — ludzi, którzy nie nadążali za przemianami swojego czasu.

    Wajda mówił, że jego filmy dały ludziom przede wszystkim jedno: okulary Cybulskiego.
  5. Ikona kina

    Zagrał w „Pociągu”, w „Do widzenia, do jutra”, do którego współtworzył dialogi, w „Jak być kochaną” i w „Salcie”. W „Rękopisie znalezionym w Saragossie” wystąpił jako Alfons van Worden — w jedynej roli kostiumowej i jedynej bez okularów. Grał też w warszawskim Teatrze Ateneum i w kabarecie Wagabunda.

    W 1960 roku ożenił się z Elżbietą Chwalibóg — wesele odbyło się w kaszubskim Chmielnie — a rok później urodził się ich syn Maciej. Zmarł 8 stycznia 1967 roku we Wrocławiu, w wieku 39 lat, po zaledwie czternastu latach kariery. W 1996 roku czytelnicy magazynu „Film” uznali go za najlepszego aktora w historii polskiego kina.

Twórczość i pasje

  • Popiół i diament

    rola Maćka Chełmickiego w filmie Andrzeja Wajdy (1958)

  • Do widzenia, do jutra

    film Janusza Morgensterna

  • Jak być kochaną

    film Wojciecha Hasa

  • Rękopis znaleziony w Saragossie

    rola Alfonsa van Wordena w filmie Wojciecha Hasa

  • Teatr Bim-Bom

    studencka scena w Gdańsku, współtworzona z Bogumiłem Kobielą

Wstęga życia

1927 – 1967 · 39 lat

  1. 1927

    rok urodzin

    urodziny w Kniażem na Pokuciu

  2. 1947

    ok. 20 lat

    matura w Dzierżoniowie

  3. 1953

    ok. 26 lat

    dyplom krakowskiej szkoły aktorskiej i debiut w Teatrze Wybrzeże

  4. 1954

    ok. 27 lat

    współtworzy w Gdańsku teatr Bim-Bom

  5. 1955

    ok. 28 lat

    pierwsza rola filmowa, w „Pokoleniu”

  6. 1957

    ok. 30 lat

    główna rola w „Końcu nocy”

  7. 1958

    ok. 31 lat

    Maciek Chełmicki w „Popiele i diamencie”

  8. 1959

    ok. 32 lata

    „Pociąg”

  9. 1960

    ok. 33 lata

    „Do widzenia, do jutra”, Teatr Ateneum i ślub z Elżbietą Chwalibóg

  10. 1961

    ok. 34 lata

    narodziny syna Macieja

  11. 1963

    ok. 36 lat

    „Jak być kochaną”

  12. 1965

    ok. 38 lat

    „Rękopis znaleziony w Saragossie” i „Salto”

  13. 1967

    w wieku 39 lat

    umiera 8 stycznia we Wrocławiu

Po odejściu

  • 1996 — Super Złota Kaczka dla najlepszego aktora w historii polskiego kina

Galeria

Zdjęcie 1: Zbigniew Cybulski

Źródła zdjęć

  1. Zdjęcie 1: fot. Cezary Langda / Wikimedia Commons, CC0

Wspomnienia

Nie ma jeszcze wpisów. Możesz zostawić pierwszy poniżej.

Zostaw wspomnienie

Wpis pojawi się publicznie, gdy tylko zostanie sprawdzony. E-mail jest opcjonalny i nie jest publikowany.

Pamięć o Twoich bliskich też może mieć swoje miejsce — dusznik z kodem QR przy grobie. Poznaj dusznik