JerzyKukuczka

1948 – 1989

„Czternaście najwyższych szczytów świata — i zawsze po swojemu, najtrudniejszą drogą.”

Zdjęcie 1: Jerzy Kukuczka
  • 41lat życia
  • 14ośmiotysięczników
  • 10nowych dróg
  • 4wejścia zimowe, w tym 3 pierwsze
  • 2905dni na zdobycie korony
Data urodzenia
24 marca 1948
Data śmierci
24 października 1989
Ostatnia aktualizacja
14 września 2026

Życiorys

Urodzony
Katowice, 24 marca 1948
Dziedzina
himalaizm i taternictwo
Osiągnięcie
Korona Himalajów i Karakorum, 1987 — jako drugi na świecie
Zawód
elektryk
Korzenie
rodzina z Istebnej w Beskidzie Śląskim
Wyróżnienie
srebrny Olimpijski Order (1988)
  1. Bogucice i Istebna

    Jerzy Kukuczka urodził się 24 marca 1948 roku w Katowicach. Oboje rodzice pochodzili z Istebnej w Beskidzie Śląskim i to tam, w górach, chłopiec robił pierwsze wspinaczkowe próby. Chodził do szkoły w katowickich Bogucicach; w szkole średniej trenował podnoszenie ciężarów, dopóki nie zakazał mu tego lekarz.

    Zdobył zawód elektryka i pracował w zakładach produkujących urządzenia sygnalizacyjne. Wolny czas coraz częściej spędzał w skałach.

  2. Tatry i Dolomity

    W 1965 roku wstąpił do harcerskiego klubu taterników, a rok później do Klubu Wysokogórskiego. Na początku lat 70. dokonywał pierwszych zimowych przejść w Tatrach i Dolomitach. Był wytrzymały, uparty i spokojny — cechy, które wkrótce zaprowadziły go na najwyższe góry świata.

  3. Czternaście ośmiotysięczników

    W 1979 roku stanął na Lhotse, swoim pierwszym ośmiotysięczniku. Rok później wszedł na Mount Everest nową drogą, a w 1981 roku samotnie, nową drogą, na Makalu. Potem przyszły Broad Peak, oba Gaszerbrumy, Dhaulagiri i Czo Oju — te dwa ostatnie w jedną zimę 1985 roku, czego nie dokonał nikt inny.

    W 1986 roku zdobył zimą Kanczendzongę, a latem K2 nową drogą. W 1987 roku jako pierwszy wszedł zimą na Annapurnę, a we wrześniu stanął na Sziszapangmie — ostatnim szczycie korony. Wszystkie czternaście ośmiotysięczników zdobył w niecałe osiem lat, dwa razy szybciej niż jego słynny poprzednik Reinhold Messner.

    Dwa ośmiotysięczniki w jedną zimę — tego nie dokonał nikt inny.
  4. Styl

    Liczył się dla niego nie tylko szczyt, ale i droga. Na dziesięć szczytów wszedł nowymi drogami, na cztery zimą, w tym na trzy jako pierwszy człowiek w historii, na trzynaście bez tlenu z butli, na siedem w stylu alpejskim, a na jeden samotnie. W 1988 roku, razem z Messnerem, otrzymał srebrny Olimpijski Order.

  5. Pamięć

    Opisał swoje wyprawy w książkach, m.in. „Mój pionowy świat”. Zmarł 24 października 1989 roku w Himalajach, w wieku 41 lat.

    W Istebnej działa Izba Pamięci Jerzego Kukuczki, w Katowicach stoi jego pomnik, a w nepalskim Chukhung czorten. Jego imię noszą szkoły i ulice, a himalaiści na całym świecie wymieniają go wśród największych w historii.

Twórczość i pasje

  • Korona Himalajów i Karakorum

    wszystkie 14 ośmiotysięczników w osiem lat

  • Nowe drogi

    wiele szczytów zdobytych nieprzetartymi szlakami

  • Wejścia zimowe

    m.in. pierwsze zimowe wejścia na Dhaulagiri i Kanczendzongę

  • Sziszapangma

    ostatni ze szczytów korony, zdobyty w 1987 roku

Wstęga życia

1948 – 1989 · 41 lat

  1. 1948

    rok urodzin

    urodziny w Katowicach

  2. 1965

    ok. 17 lat

    harcerski klub taterników

  3. 1966

    ok. 18 lat

    Klub Wysokogórski i kurs tatrzański

  4. 1971

    ok. 23 lata

    pierwsze zimowe przejścia w Tatrach i Dolomitach

  5. 1979

    ok. 31 lat

    Lhotse, pierwszy ośmiotysięcznik

  6. 1980

    ok. 32 lata

    Mount Everest nową drogą

  7. 1981

    ok. 33 lata

    Makalu samotnie, nową drogą

  8. 1983

    ok. 35 lat

    Gaszerbrum I i II nowymi drogami

  9. 1985

    ok. 37 lat

    zimą Dhaulagiri i Czo Oju, latem Nanga Parbat

  10. 1986

    ok. 38 lat

    zimą Kanczendzonga, latem K2, jesienią Manaslu

  11. 1987

    ok. 39 lat

    zimą Annapurna, we wrześniu Sziszapangma i cała korona

  12. 1988

    ok. 40 lat

    srebrny Olimpijski Order

  13. 1989

    w wieku 41 lat

    umiera 24 października w Himalajach

Po odejściu

  • 1996 — Izba Pamięci w Istebnej
  • 2015 — pomnik w Katowicach

Galeria

Zdjęcie 1: Jerzy Kukuczka

Źródła zdjęć

  1. Zdjęcie 1: fot. Andrzej Heinrich / Wikimedia Commons, domena publiczna

Wspomnienia

Nie ma jeszcze wpisów. Możesz zostawić pierwszy poniżej.

Zostaw wspomnienie

Wpis pojawi się publicznie, gdy tylko zostanie sprawdzony. E-mail jest opcjonalny i nie jest publikowany.

Pamięć o Twoich bliskich też może mieć swoje miejsce — dusznik z kodem QR przy grobie. Poznaj dusznik